מס' צפיות - 569
דירוג ממוצע -
בגדד כפי שהכרנוה – מי הם יהודי עיראק?" תרגום מערבית: עזרא מורד
מתוך ספר שיצא לאור בערבית בשנת 1930 בבגדאד מאת אמין אל מומאייז התרגום לאנגלית מאת דרור וקסלר
מאת: עזרא מורד 13/12/15 (21:57)

מר הרצל זמיר שיגר לי מאמר זה בערבית וביקש לתרגמו לאנגלית " כדי שילדינו יוכלו לקרא גם כן. 

המאמר מתוך ספר שיצא לאור בערבית בשת 1930 בבגדאד מאת: אָמין אל מוּמַיָז: "בגדאד כפי שהכּרנוּהָ" – מי הם יהודי עיראק?

לפניכם תרגום לעברית ולאנגלית והטקסט המקורי בערבית

 

מי הם יהודי עיראק?

הם אוכלי הפֵירות הנדירים והירקות היקרים. הרי כל פעם בעונת הפירות, כשמגיעים לשוק הם ממהרים לקנות ואפילו במחירים גבוהים.

היהודי אוכל בשר בריא, טרי וכשֵׁר שנִּבְדק על ידי החכם וכן התרנגולות.

כמו-כן על פי הִלְכוֹת דָתם, עליהם להודות לאל באכילת ראשית הפְרי, על שחָיו ושֶזָּכו לטעום ממנו.  הִלְכות הדַּת שלהם מחייבות  אותם, לבדוק את שחיטת בְשר הפָּרות והצאן מפני שֶבר או מַחלה שעלולים להזיק לבני האדם.

רוב היהודים עוֹטים מיטב המלְבושים העשויים ממיטב הבָּדים האנגלים התפורים בידי מיטב המומחים לתפירה בבגדאד.

("איסלאם אם היהודים", או " ארמן", או אצל החייט ההודי "פארמה " וזאת בעיקר לתפארת חגיהם כפי שהתורה צוותה עליהם.)

מירב היהודים מְיַצְּרים את העָרָק בבתיהם ממיטב החומרים והפֵירות של החבוּשִׁים וחזֵי העוֹף השְּמֵנים.

היהודי מבַקּר בבתי הקפה המובחרים של הבגדאדים כמו: בית הקפה שעל גדת החידקל, בית הקפה פּאשָׁה, בית הקפה שָׁבַּנְדָר, בית הקפה משה ובית הקפה המובחר , שבו מִתקני בילוי ומנוחה המאפשר ניהול עסקי סחר בין מבקריו, מבלי להתמקח על המחיר שיש לשלם לבעל בית הקפה.

ליהודים מיטב ומירב המועדונים בבגדאד כמו: מועדון אֶל רָשִׁיד ומועדון לוֹרָה כָּדוִּרי והם אינם מרשים למי שאינו רצוי להירשֵׁם כְחָבר קבוע במועדונים אלה.

ליהודים מיטב בתי הספר, יסודיים ועל יסודיים, כמו: האליאנס, שַׁמָּשׁ ופְרנק עיני, ואם רצה היהודי לשלוח את בנו ללימודים גבוהים באוניברסיטאות אירופאיות הרי שביכולתו לעשות זאת, בלי תנאים, מִגְבלות או מצוקה כספית.

ואם רצה  היהודי להגֵן על זכויותיו הרי ביכולתו לשכּור את מיטב עורכי הדין ואפילו אלה המצויים מחוץ למדינה כמו במקרהוּ של העשיר היהודי שמואל ג'מילה, כאשר נעזר בָּעורך דין האנגלי המפורסם בשנות העשרים, מִסְטר ב"ארינגטון את וורד" לטיפול בתביעת בבתי המשפט.

היהודים מייבאים מיטב הפָּרוֹת האצילות החולבות וכן מיטב העופות המאולפים הנדירים כמו עופות הַמַּטְרִיציה הַתּוּכִּים והַכָּנָרים ואחרים.

היהודים הם הראשונים שייבאו רכב אמריקאי לעיראק שאברהם ושפיק עדס היו הסוכנים של חברת פורד ועזרא כדורי וקיר לוי היו סוכנים של חברת ג'נרל מוטורס.

היהודים מעריכים את התועלת התזונתית של השֵׁיזָף פרי עץ הצאלה ושתילי הדקל הטריים וסלק אדום הצלוי בעגבנייה שבעבורם משלמים כל שנדרש.

היהודים אינם אוכלים אלא דגים טריים חיים שקונים ישירות על פי כשרות ההלכה שלהם.

הם בוחרים את מיטב המקומות על גדת נהר החידקל להצבת סוכותיהם הקיציות הארעיות לבלות בהם בימי הקיץ החמים, כּמו חוף הַגָ'הוִּרִייָה וֱחוף אֶל אַעְצָ'מִיָּה שלא עזבו אותו אלא עד שסילק אותם משם המנוח נַעְמָן אֶל אַעְצָ'מִי כי חשש פֵּן ליהודים יש תכנית לְיהֵד אזור זה של אֶל אַעֱתצ'מִיָּה.

אני נעריך מאד את מדריכי השחייה, בראשות מר סוּלְטָן עָלִי שהיו מן היהודים והמדריך צָפָתִּי היה הבקיא שבהם  כמוכן מעריך את המוהל היהודי שאפילו רבים מן המוסלמים היו מלים אצלו את בניהם למרות יהדוּתוֹ. כן אני מעריך את המורים לשפות לועזיות בבגדאד שכולם היו יהודים. כמו צאלח שמואל לשפה הצרפתית ויחזקאל אפנדי לשפה האנגלית ואחרים.

גדולי היבואנים למוצרי הבריאות החדישים הם יהודים ומר סאלם שמעון הוא אשר הביא לבגדאד את הבוילר והבאניו  לשימוש של הבית הבגדאדי החדיש.

גם גדולי המחסנים לממכר הבדים למיניהם כמו  מחסן שָׁאשָּה המְמוּקם בחָאן אֶל צָפָאפִיר . בֵּית חַקָּאק הם אשר יִבְּאוּ את מכונות התפירה סינגר ואת הגרמפון עם הפטיפון לעיראק .   

Who are the Iraqi Jews?

 

They are consumers of rare fruits and high priced produce, as it is a known fact that during the fruit season they rush to the markets and fill up their baskets, regardless of the cost.

 

A Jew will always eat healthy, fresh and Kosher meat, inspected by a wise man as well as the chickens.

 

Also, according to the ways of their religion, they must thank God by eating the very first harvest, for having lived and had the opportunity to taste it. Their laws mandate the inspection of slaughtered cows and sheet for any ailment that might cause harm to man.

 

Most Jewish people are dressed in fine cloths, made from the best English cloths and tailored by Baghdad's finest tailors (“Islam mother of Jews”, “Arman” or the Indian tailor “Pharma”, especially to celebrate their religious holidays, as ordered by the Bible).

 

Most Jews make their own Araq at home from the best of materials, fruits of the Cydonia trees and fat chicken breasts.

 

A Jew would visit the finest coffee houses in Baghdad, like the one of the bank of the Tigris river, the “Pasha”, “Shebandar”, “Moshe” and other high establishments where one can be entertained, rest and conduct his business affairs without a need to quibble with the owner over amount to be paid.

 

Jewish clubs are in high majority and of supreme quality in Baghdad, like “Club Rashid” and “Lora Kaduri Club”, which are exclusive member only clubs.

 

Jews have the finest grammar and high schools, like “Alliance”, “Shamash” and “Frank Ainy”. European universities are open and accessible to them, without any conditions, restrictions and financial difficulty.

 

Should a Jew want to defend high legal rights, he can hire the best of lawyers, even ones with world wide reputation and practice, as was the case with Shmuel Jamila, a rich member of the Jewish community which attained the services a famous English barrister during the 1920s from “Arlington & Word” to handle a legal matter.

 

Jews import milking cows of the finest breeds and well trained rare birds of feathers, such as the “Matrixia” parrots and other canaries.

 

Jews were the first to import American cars to Iraq when Abraham & Shfiq Adas became dealers for the Ford Motor Company and Ezra Kaduri & Kir Levi for General Motors.

 

Jews appreciate the nutritional value of Prunes, the fruits of the Acacia tree, young Palm sprouts and of the Red Beet roasted with Tomato, for which they will pay as asked for.

 

Jews do not eat fresh fish bought directly from the market in accordance with their law.

 

The choose the best locations along the Tigris river for perching their summer huts, such a Jahuria beach and Al-Iachmia beach, where they stayed during the hot days until driven out by the late Naama Al-Iachni himself for fear they moght have a plan to settle there.

 

Their swimming instructors are held in high regard, led by Mr. Sultan Ali and thier best of bests Mr Tzafati. Also appreciated was the Jewish circumciser who was often called to circumcise Muslim boys in spite of his own religion. Also great appreciation goes to the foreign language instructors of Baghdad, almost all of which were Jewish as well, such as Tzalach Shmuel (French) and Yehezkel Afendi (English) and others.

 

Major importers of health products were also Jewish and Mr Salem Shimon was the one who brought the Boiler into use in the modern Baghdad home.

 

Jews also own great cloth sales warehouses, such as “Shasha” located in Han El-Tzafafir, Bait-Chukak imported the Singer sewing machines and gramophones into Iraq.

صورة زفاف لعائلة يهودية في العراق 1930

 

 مقالة من كتاب:  أمين المميز - بغداد كما عرفتها .

١٩٣٠م

من هم يهود العراق

 

* يأكلون أندر الفواكه وأغلى الخضروات، وأول ما تنزل فاكهة الموسم الى السوق يشتريها اليهودي بأغلى الأسعار، واليهودي يأكل اللحم الصحي (الكاشير) المفحوص من قبل (المَعلمْ) وكذا الحال مع الدجاج. (فحسب تعاليم ديانتهم عليهم أن يقدموا شكرهم لله بتناول أول فواكه الموسم، كما أن دينهم يحتم فحص الذبيحة بخلوها من الكسور في العظام والأمراض التي قد تعدي الإنسان).
* معظم اليهود يلبسون أحسن الملبوسات المصنوعة من أفخر الأقمشة الإنكليزية المخيطة عند أحسن الخياطين في بغداد، إسلام أم يهود أم أرمن أو عند الخياط الهندي (فارما). (وذلك احتفاءً بأعيادهم حسب وصايا التوراة).
* معظم اليهود (يجرّون) العرق في بيوتهم مع أنفس الكعدات المكونة من الحيوة وصدور الدجاج الدهينة.
* اليهودي يرتاد المقاهي البغدادية المختارة، مثل كهوة الشط وكهوة الباشا وكهوة الشابندر وكهوة موشي وكهوة المميز والتي يجد فيها التسلية والراحة وعقد الصفقات ولا يأبه بما يدفعه للكهوجي.
* اليهود لهم أرقى وأحسن النوادي في بغداد مثل نادي الرشيد ونادي لورا خضوري ولا يسمحون لغير اليهود بالانتساب إليها.
* اليهود لهم ارقي المدارس الابتدائية والثانوية في بغداد، وهي الاليانس وشماش وفرنك عيني، وإذا أراد اليهودي إرسال أولاده للدراسة العليا في الجامعات الأوروبية والأمريكية فباستطاعته أن يفعل ذلك دون قيود أو شروط أو حرج.
* وإذا أراد اليهودي الدفاع عن حقوقه فباستطاعته استقدام أكبر المحامين من الخارج، كما حصل في قضية الثري اليهودي (شمّيل جميلة) عندما استقدم المحامي الإنكليزي الشهير في العشرينات المستر (بارنكتون – وارد)، لمتابعة دعواه في المحاكم.
* اليهود يجلبون أفخر البقر الحلوب والمؤصلة وأندر أنواع الطيور الأليفة (طيور المطيرجية) والببغاء والكناري وطيور الحب.
* اليهود أول من استورد السيارات الأمريكية الى العراق، فكان إبراهيم وشفيق عدس وكلاء شركة فورد، وعزرا خضوري كير؟؟؟ لاوي وكلاء شركة جنرال موتورز.
* اليهود يقدرون القيمة الغذائية للنبك والجمّار ومَنّ السِما والشوندر المشوي بالطّمه فيدفعون لقاءها كل ما يطلب منهم من ثمن.
* اليهود لا يأكلون إلا السمك اليلبط (الحي) وشترونه من الشريعة مباشر، ويختارون أحسن المواقع على شاطىء دجلة لنصب (جراديغهم) الصيفية فيها كشاطئ الكاهورية وشاطىء الاعظمية الذي لم يتركوه إلا لمّا (هججهم) منه المرحوم نعمان الأعظمي، إذ كانت هناك خطة لتهويد الاعظمية.
* أقدر معلمي السباحة في شريعة السيد سلطان على كانوا من اليهود وأن (المعلّم) صفاني هو أكفأهم.
* أكفأ زعرتي للطهور هو المعَلِمْ اليهودي، وكثير من المسلمين يجرون ختان اطفالهم على يد المعلم اليهودي.
* أكفأ مدرسي اللغات الأجنبية في بغداد كانوا من اليهود، أمثال صالح شميل للفرنسية، وحسقيل افندي للانكليزية و..و..
* أكبر التجار المستوردين للمواد الصحية الحديثة هم من اليهود. وأن سالم شمعون هو الذي أدخل (الكيزر) و(البويلر) و(البانيو) الى حمامات البيت البغدادي الحديث.
* أكبر المخازن لبيع الأقمشة على اختلاف أنواعها، مخزن شاشا في خان الصفافير.
* بيت حكّاك هُم الذين استوردوا ماكنات (سنكر) وكراموفونات (صوت سيدة) واسطوانات (بيضافون) إلى العراق.

 אשמח לתגובתכם!

עזרא מורד

 

הכותב הוא איש חינוך, משורר, סופר ועורך ספרות. למידע נוסף: "עזרא מורד" בוויקיפדיה

 

רוצים לפרסם את דעותכם ב"פרשן"? גם אתם יכולים! לחצו כאן

 

גולשים יקרים, הכותבים באתר משקיעים מזמנם בשבילכם, בואו ניתן להם תגובה! כתבו למטה (בנימוס) את דעתכם.

דרג מאמר:          
תגובות למאמר זה לא התקבלו תגובות לקריאת כל התגובות ברצף
אין תגובות למאמר